www.radartutorial.eu www.radartutorial.eu Radar Temelleri

İlintilendirme

İlintilendirme, iki işaretin dalga biçimlerini karşılaştırmak için kullanılan bir yöntemdir. Bu yöntem, işaretlerin belirli bir zaman kaymasında birbirleriyle ne kadar iyi örtüştüğünü gösterir. İşaret işlemede bu yöntem özellikle bilinen işaret örüntülerini tanımak, yayılma süreleri arasındaki farkları belirlemek ve gürültü içindeki periyodik işaretleri tespit etmek için kullanılır. Bu nedenle ilintilendirme, zaman bölgesinde önemli bir analiz yöntemidir.

Radar işaretlerinin işlenmesinde, alınan bir işaret sıklıkla bilinen bir referans işaretiyle karşılaştırılır. Bunun için iki işaretin dalga biçimleri, düşünsel olarak veya hesaplama yoluyla birbirlerine göre kaydırılır. İşaretlerin en iyi örtüştüğü zaman kaymasında, ilinti işlevi en büyük değerine ulaşır. Bu en büyük değer, iki işaret arasındaki zaman gecikmesini gösterir. Sürekli işaretlerde karşılaştırma, karşılık gelen işaret değerlerinin çarpılması ve ardından bu çarpımların incelenen zaman aralığı boyunca integrallenmesiyle gerçekleştirilir:

Denklem (1) (1)

Ayrık veya sayısal işaretlerde, karşılık gelen işaret değerleri birbiriyle çarpılır ve elde edilen çarpımlar daha sonra toplanır:

Denklem (2) (2)

Burada τ veya m, iki işaret arasındaki zaman kaymasını ifade eder. Belirli bir zaman kaymasında işaretler arasındaki örtüşme ne kadar büyükse, buna karşılık gelen ilinti işlevinin tepe değeri de o kadar belirgin olur.

Bir işaret, kendisinin zaman bakımından kaydırılmış bir kopyasıyla karşılaştırıldığında, buna öz ilinti (otokorelasyon) denir. Öz ilinti, örneğin işarette tekrarlanan bileşenleri veya periyodik özellikleri belirlemek için kullanılabilir. Buna karşılık iki farklı işaretin karşılaştırılması çapraz ilinti olarak adlandırılır. Radar uygulamalarında alınan yankı, ideal durumda gönderilen işaretin gecikmiş ve zayıflamış bir kopyasıdır. Bu nedenle gerçekte alınan işaret ile gönderilen işaret arasındaki karşılaştırma çapraz ilinti kullanılarak yapılır. İdeal durumda çapraz ilinti işlevinin biçimi, gönderilen işaretin zaman bakımından kaydırılmış ve ölçeklendirilmiş öz ilintisine karşılık gelir.

Referans işareti genellikle bilinir; örneğin gönderilen radar işaretinin bellekte saklanan bir kopyası olabilir. İlintilendirme hesabı için bu işaret belirli bir genliğe veya enerjiye göre de normalize edilebilir. Ancak normal ilinti işlevinin en büyük değeri 1 ile sınırlı değildir. İşaretler arasındaki örtüşme derecesi, yalnızca uygun biçimde normalize edilmiş bir ilinti kullanıldığında önceden tanımlanmış bir değer aralığına göre değerlendirilebilir.

İlintilendirmenin uygulamadaki kullanım alanlarından biri uyumlu süzgeç, bir diğeri ise gürültü radarı ile menzil ölçümüdür. Yankı işareti gönderilen işarete göre gecikmeli olarak ulaştığından, işaretin yayılma süresi ilinti işlevinin en büyük değerinin bulunduğu konumdan belirlenebilir. Bu süre kullanılarak işareti yansıtan radar hedefinin uzaklığı hesaplanabilir.

Kaynak:

Yazar: Christian Wolff, Almanca metinden çeviri: Zafer Yener