Ruis in cascadeschakelingen van versterkers
Om een hogere versterking te bereiken, worden vaak meerdere versterkers achter elkaar geschakeld. Versterkerschakelingen produceren echter altijd eigenruis. De meest voorkomende oorzaken daarvan zijn ruis in halfgeleidercomponenten, thermische ruis van ohmse weerstanden en stroomruis die ontstaat door de beweging van elektrische ladingsdragers.
N1
N2
N3
Nn-1
Nn
Figuur 1: Ruis in cascadeschakelingen van versterkers
(N = ruisvermogen; G = vermogensversterking)
N1
N2
N3
Nn-1
Nn
Figuur 1: Ruis in cascadeschakelingen van versterkers
(N = ruisvermogen; G = vermogensversterking)
N1
N2
N3
Nn-1
Nn
Figuur 1: Ruis in cascadeschakelingen van versterkers
(N = ruisvermogen; G = vermogensversterking)
De eigenruis die door een versterkertrap wordt opgewekt, vormt een ingangssignaal voor de volgende versterkertrap en wordt op dezelfde manier versterkt als het nuttige signaal. Hierbij geeft N het eigen ruisvermogen aan dat aan de uitgang van de betreffende versterkertrap wordt opgewekt, terwijl G de lineaire vermogensversterkingsfactor van deze trap voorstelt. De ruis aan de uitgang van de tweede versterkertrap bestaat dus uit de eigenruis van de tweede trap en de door deze trap versterkte ruis van de eerste trap. Samen vormen deze bijdragen de ingangsruis NE3 van de derde versterkertrap:
Het ruisvermogen aan de uitgang van de derde versterkertrap bestaat vervolgens uit de volgende bijdragen:
Deze reeks kan worden voortgezet en leidt tot de formule voor het totale eigen ruisvermogen aan de uitgang van de versterkerschakeling:
Om een zo goed mogelijke signaal-ruisverhouding aan de uitgang van de reeks versterkertrappen te verkrijgen, moeten de volgende principes in acht worden genomen:
- De ruis van de eerste versterkertrappen heeft de grootste invloed. Daarom moeten deze eerste trappen zo weinig mogelijk eigenruis produceren.
- Omdat de laatste versterkertrap ook de ruis van alle voorgaande trappen versterkt, moet zijn aandeel in de totale versterking in de praktijk zo klein mogelijk worden gehouden.
Dit betekent dat aan de eerste versterkertrap de hoogste eisen worden gesteld. Deze trap moet bij een zo laag mogelijk eigen ruisvermogen een zo hoog mogelijke versterking leveren. In de ontvangertechniek wordt deze ingangstrap ook een ruisarme versterker (Low Noise Amplifier, LNA) genoemd. Bovendien moet deze trap de hoogste frequenties van de ingangssignalen kunnen verwerken.