Ardışık Bağlı Yükselteç Katlarındaki Gürültüler
N1
N2
N3
Nn-1
Nn
Resim 1: Ardışık bağlı yükselteç katlarındaki gürültü
(N = Gürültü gücü;
G = Güç kazancı katsayısı)
N1
N2
N3
Nn-1
Nn
Resim 1: Ardışık bağlı yükselteç katlarındaki gürültü
(N = Gürültü gücü;
G = Güç kazancı katsayısı)
N1
N2
N3
Nn-1
Nn
Resim 1: Ardışık bağlı yükselteç katlarındaki gürültü
(N = Gürültü gücü;
G = Güç kazancı katsayısı)
Ardışık bağlı yükselteçlerle büyük bir kazanç katsayısı elde etmek çoğu kez mümkündür. Bununla birlikte, yükselteç katları; devredeki yarıiletken elemanların gürültülerinden, dirençlerin ısıl gürültülerinden ve yük taşıyıcılarının hareketinden kaynaklanan akım gürültülerinden meydana gelen bir toplam özgün gürültüye sahiptir.
Bir yükselteç katının özgün gürültüsü, bir sonraki kat için giriş işareti gibidir ve faydalı işaretle aynı şekilde yükseltilir. Burada N, ilgili yükselteç katının çıkışında üretilen özgün gürültünün gücünü; G ise o katın doğrusal güç kazancı katsayısını ifade eder. Birinci katın gürültüsü ikinci katta yükseltilir ve ikinci katın özgün gürültüsüne eklenerek üçüncü kata giriş yapar. Böylece üçüncü katın girişindeki toplam gürültü gücü aşağıdaki gibi hesaplanır:
Üçüncü katın çıkışındaki gürültü gücü şu bileşenlerden oluşur:
Bu işlem ardışık olarak sürdürüldüğünde, yükselteç devresinin çıkışındaki toplam özgün gürültü gücü aşağıdaki formülle ifade edilir:
Yükselteç dizisinin çıkışında mümkün olan en iyi işaret/gürültü oranını elde etmek için aşağıdaki ilkeler göz önünde bulundurulmalıdır:
- İlk yükselteç katlarında oluşan gürültünün toplam gürültü üzerindeki etkisi en büyüktür. Bu yüzden ilk katların özgün gürültü gücü mümkün olduğunca düşük olmalıdır.
- Son kat, önceki katlarda üretilen ve yükseltilerek kendisine ulaşan gürültüyü de yükselttiğinden, uygulamadaki gereksinimler elverdiği ölçüde toplam güç kazancındaki payı düşük tutulmalıdır.
Buradan, en fazla özen gösterilmesi gereken katın ilk yükselteç katı olduğu sonucuna varılmaktadır. Bu kat, mümkün olan en düşük özgün gürültü gücü ile yüksek bir güç kazancı sağlamalıdır. Alıcı tekniğinde bu giriş katı, en yüksek frekanslı giriş işaretlerinin işlendiği Düşük Gürültülü Yükselteç (Low Noise Amplifier, LNA) olarak da adlandırılır.
Yazar: Christian Wolff, Almanca metinden çeviri: Zafer Yener