Zakres dynamiczny odbiornika
początkowy
nasycenia
graniczny
czułości
Rysunek 1: Tak zwana krzywa kalibracji odbiornika: sygnał wyjściowy odbiornika (oś Y) jako funkcja jego sygnału wejściowego (oś X). Różnica między odciętą punktu, w którym odbiornik zaczyna się nasycać, a odciętą punktu odpowiadającego czułości odbiornika to zakres dynamiki odbiornika w decybelach (tutaj: 118 - 96 = 22 dB).
początkowy
nasycenia
graniczny
czułości
Rysunek 1: Tak zwana krzywa kalibracji odbiornika: sygnał wyjściowy odbiornika (oś Y) jako funkcja jego sygnału wejściowego (oś X). Różnica między odciętą punktu, w którym odbiornik zaczyna się nasycać, a odciętą punktu odpowiadającego czułości odbiornika to zakres dynamiki odbiornika w decybelach (tutaj: 118 - 96 = 22 dB).
Zakres dynamiczny odbiornika
Stosunek mocy sygnałów echa od blisko położonych obiektów i sygnałów echa od obiektów znajdujących się w bardzo dużej odległości od radaru może sięgać 80 dB. Przetwarzanie sygnałów o tak dużej różnicy mocy jest trudne. Jest to szczególnie prawdziwe w przypadku radarów, w których odbierane sygnały są konwertowane cyfrowo podczas przetwarzania.
Stosunek między maksymalną i minimalną możliwą mocą sygnału, który może być przetwarzany bez przeciążania odbiornika, jest określany terminem zakres dynamiczny. Wzór na określenie tego parametru to:
| D = | PEmax | = wartość maksymalnej mocy sygnału, która nie powoduje przeciążenia odbiornika. = wartość minimalnej mocy sygnału, przy której sygnał jest nadal obserwowany na wyjściu odbiornika.. | |
| PEmin |
Jeden ze sposobów bezpośredniego pomiaru dynamiki odbiornika został opisany w sekcji Praktyka pomiarowa.
Większość parametrów w równaniu zasięgu radaru pozostaje stała w okresie sygnałów sondujących. Tylko dwa parametry mogą się znacząco zmienić: efektywna powierzchnia celu σ i odległość do celu. W związku z tym do oszacowania zasięgu dynamicznego możemy wykorzystać takie skrajne wartości mocy sygnału echa: moc maksymalna - od celu o maksymalnej powierzchni skutecznej i znajdującego się w zasięgu minimalnym; moc minimalna - od celu o minimalnej powierzchni skutecznej i znajdującego się w zasięgu maksymalnym. W tym przypadku minimalny zasięg jest rozumiany jako minimalny zasięg radaru.
| PE = | Ps λ2 G2 σ | = k · | σ | (2) |
| (4π)3 · R4 | R4 |
Połączmy względnie stałe składowe w stały współczynnik k i wyraźmy przez niego wartości maksymalnej i minimalnej możliwej mocy odbieranego sygnału. Podstawiając otrzymane wyrażenia do wzoru na zakres dynamiki i redukując te same współczynniki, otrzymujemy:
| D = | PEmax | = | k · σmax / R4min | = | σmax · R4max | (3) |
| PEmin | k · σmin / R4max | σmin · R4min |
Wykorzystajmy otrzymany wzór do oszacowania wymaganego zakresu dynamiki odbiornika konkretnego radaru o danej charakterystyce. Jako przykład rozważmy radar kontroli ruchu lotniczego ASR-E . Czas trwania sygnału sondowania tego radaru wynosi 45 µs (modulowany wewnątrzimpulsowo sygnał sondowania dalekiego zasięgu), co odpowiada minimalnemu zasięgowi 6,75 km. Maksymalny zasięg dla tego samego sygnału wynosi 60 mil morskich, czyli około 110 kilometrów. Odbiornik musi być w stanie odbierać sygnały od celów o efektywnej powierzchni od 0,1 m² (samoloty ultralekkie) do 100 m² (duże samoloty transportowe). W tych warunkach obliczmy wymagany zakres dynamiki odbiornika:
| D = | 100 m² · (110 km)4 | = 7 · 107 ≈ 78,5 dB |
| 0,1 m² · (6,75 km)4 |
Zatem wymagany zakres dynamiki odbiornika wynosi 78,5 dB. Oznacza to, że odbiornik musi być w stanie obsłużyć zarówno najmniejsze możliwe sygnały echa, jak i echa, które są 70 milionów razy silniejsze niż one same.
Nie jest to możliwe bez zastosowania kilku specjalnych obwodów, które wykonują tak zwaną kompresję zakresu dynamiki. Należy pamiętać, że wynikające z tego skalowanie amplitudy odbieranych sygnałów musi zostać uwzględnione podczas dalszego przetwarzania sygnału!