Welti Kodu
Şekil 1: Uzunluğu 4 olan Welti kodlarının dizisi
Welti Kodu
Welti Kodu (ayrıca Welti dizileri veya George R. Welti’ye göre dörtlü kodlar olarak da adlandırılır), tamamlayıcı çok fazlı kodların bir sınıfıdır. Bu kodlar, radar verici darbelerinin darbe içi modülasyon ve ardından darbe sıkıştırma amacıyla modüle edilmesinde kullanılır. Bu işlemde nispeten uzun bir gönderme darbesi bir faz yapısıyla kodlanır ve alım sırasında eşleşmiş filtre (Matched Filter) yardımıyla son derece kısa ve keskin bir darbe yeniden oluşturulur.
Welti Kodunun en belirgin özelliği tamamlayıcı yapısıdır. Klasik faz modülasyonları, örneğin Barker Kodları, otokorelasyon sırasında istenmeyen zamansal yan loblar (timesidelobes) oluştururken, Welti yöntemi dizi kümeleri kullanır. Bu diziler art arda veya farklı frekanslarda gönderilip alıcıda birbirlerinden bağımsız olarak korelasyona tabi tutulduğunda, ilgili yan loblar toplamda matematiksel olarak tamamen birbirini yok eder. İdeal durumda geriye kusursuz bir delta dağılımı, yani tek ve azami derecede keskin bir sıkıştırılmış darbe kalır.
Welti Kodu genellikle dörtlü faz modülasyonu (dört faz durumu: 0°, 90°, 180°, 270°) veya daha yüksek dereceli çok fazlı kodlar kullanır. Matematiksel yapı, döngüsel kaydırmalara ve ortogonal matrislere dayanır. Bu nedenle Welti Kodları, kod uzunluğu açısından çok yüksek bir esneklik sağlar.
Uzunluğu 4 olan bir Welti Kodu, örneğin aşağıdaki gibi olabilir (ayrıca bkz. Şekil 1):
- Dizi A: [ +1, +j, +1, -j ] (faz dizisi [0° → 90° → 0° → 270°] değerlerine karşılık gelir
- Dizi B: [ +1, +j, -1, +j ] (faz dizisi [0° → 90° → 180° → 270°] değerlerine karşılık gelir
Dizi A’nın sinyal yanıtı, Barker Kodu gibi merkezde güçlü bir ana darbe oluşturur, ancak bunun solunda ve sağında istenmeyen zamansal yan loblar meydana gelir. Dizi B’nin sinyal yanıtı merkezde tam olarak aynı güçlü ana darbeyi oluşturur. Ancak yan lobları, dizi A’nın yan loblarına göre ayna görüntüsü biçiminde ters çevrilmiştir. Dizi A ve dizi B’nin sinyal yanıtları toplandığında, zamansal yan loblar birbirini neredeyse tamamen yok ederken ana darbe güçlenir.
Uygulamada Welti Kodları modern LPI radarlarında (Low Probability of Intercept) sıklıkla kullanılır. Düşman keşif alıcıları tarafından tespit edilme olasılığını daha da azaltmak için Welti Kodları çoğu zaman frekans atlama teknikleriyle, örneğin Costas Kodu ile birleştirilir. Ortaya çıkan sinyal, “raptiye tipi belirsizlik fonksiyonu” (Thumbtack Ambiguity Function) olarak adlandırılan bir özelliğe sahiptir. Bu özellik, menzil ile Doppler hızının aynı anda ve çok yüksek doğrulukla ölçülmesini sağlar ve aynı zamanda elektronik karşı tedbirlere karşı son derece dayanıklıdır (Jamming).