www.radartutorial.eu www.radartutorial.eu Radar Grondbeginselen

Gevoeligheid van de radarontvanger

De meetomstandigheden voor de gevoeligheid van een radarontvanger zijn niet uniform vastgelegd. Ze zijn afhankelijk van de meet- en testvoorschriften van de betreffende fabrikant. Het resultaat van een dergelijke meting wordt vaak aangeduid met de afkorting MDS. Deze afkorting wordt echter niet overal op dezelfde manier gebruikt en kan twee verschillende betekenissen hebben:

Minimaal detecteerbaar signaal (Minimum Detectable Signal, MDS)
Deze term duidt het kleinste ontvangen signaalvermogen aan waarbij een signaal onder vastgelegde omstandigheden nog kan worden gedetecteerd. Bij moderne radars wordt hiermee vaak de automatische signaaldetectie bedoeld.
Of uit dit signaal vervolgens daadwerkelijk een doelmarkering kan worden gevormd, hangt echter ook af van de verdere signaalverwerking.

Minimaal onderscheidbaar signaal (Minimum Discernible Signal, MDS)
Deze term wordt vaak gebruikt wanneer een bediener een zwak signaal op een radarscherm nog net van de ruis kan onderscheiden. (Het op deze manier bepaalde vermogen kan aanzienlijk lager liggen dan het vermogen dat voor automatische detectie nodig is.)

Welke betekenis van MDS bij een bepaalde radar wordt gebruikt, hangt onder meer af van het ontwerp van de ontvanger en de signaalverwerking. Bij oudere radars vindt de signaalverwerking gedeeltelijk nog analoog plaats met versterkers en filters, terwijl een bediener de echo's op het radarscherm beoordeelt. Bij moderne radars worden de ontvangen signalen daarentegen digitaal verwerkt. Op het scherm verschijnen dan vaak alleen nog de doelen die door de radarsignaalprocessor al zijn gedetecteerd en voor weergave zijn geselecteerd.

Ook de minder vaak gebruikte term minimaal zichtbaar signaal (Minimum Visible Signal, MVS) berust op een beoordeling door de bediener. De eveneens gebruikte term „tangentiële gevoeligheid” duidt daarentegen een specifiek visueel meetcriterium aan, waarbij de ruishulcurven van het signaal en de achtergrondruis met elkaar worden vergeleken. Deze beide begrippen kunnen daarom niet zonder meer met MDS worden gelijkgesteld.

De eigenruis van het ontvangstsysteem vormt een relatief stabiele referentiewaarde. Voor automatische signaaldetectie moet een vastgestelde signaal-ruisverhouding worden bereikt. De vereiste detectiedrempel is daarbij afhankelijk van de gewenste detectiekans en de toegestane kans op vals alarm.

Minimaal onderscheidbaar signaal (Minimum Discernible Signal, MDS)

Het kleinste ontvangen signaalvermogen (Pe,min), waarbij een signaal op het radarscherm nog net herkenbaar is, wordt het minimaal onderscheidbaar signaal (Minimum Discernible Signal, MDS) genoemd.

Deze waarde wordt meestal bepaald met behulp van een radarindicator (A-Scope of PPI). Ze geeft het vermogen aan de ingang van de ontvanger aan waarbij het signaal op het scherm nog net herkenbaar is. De waarde wordt gewoonlijk uitgedrukt in dBm. Bij bepaalde gevoelige radarontvangers kunnen bijvoorbeeld waarden van −110 dBm tot −113 dBm worden bereikt. Deze manier van meten brengt echter een subjectieve onzekerheid met zich mee. De beoordeling van de exacte positie van het gemiddelde ruisniveau kan op het scherm enkele millimeters verschillen. Daardoor kan het meetresultaat merkbaar worden beïnvloed.

Oscillogram voor het bepalen van het minimaal onderscheidbare signaal met aangegeven gemiddeld ruisniveau.
gemiddeld
ruisniveau
MDS
3 dB

Afbeelding 1: Oscillogram voor de meting van de ontvangergevoeligheid (MDS)

Oscillogram voor het bepalen van het minimaal onderscheidbare signaal met aangegeven gemiddeld ruisniveau.
gemiddeld
ruisniveau
MDS
3 dB

Afbeelding 1: Oscillogram voor de meting van de ontvangergevoeligheid (MDS)

Minimaal detecteerbaar signaal (Minimum Detectable Signal, MDS)

Het kleinste ontvangen signaalvermogen (Pe,min), waarbij een signaal onder de vastgelegde omstandigheden nog door de automatische signaalverwerking kan worden gedetecteerd, wordt het minimaal detecteerbaar signaal (Minimum Detectable Signal, MDS) genoemd.

Deze waarde wordt vaak bepaald aan de hand van een meetpunt na de middenfrequentversterker (vaak nog vóór de I&Q-detector) en omgerekend naar het vermogen aan de ingang van de ontvanger. Als meetcriterium kan bijvoorbeeld een signaalniveau worden gebruikt dat 3 dB boven het gemiddelde niveau van de achtergrondruis ligt. De werkelijk vereiste detectiedrempel wordt bepaald door de daaropvolgende radarsignaalverwerking en vormt een compromis tussen de detectiekans en de kans op vals alarm. Bij bepaalde radarontvangers worden bijvoorbeeld waarden in de orde van −100 … −103 dBm opgegeven.

De praktische bepaling van de ontvangergevoeligheid wordt beschreven in het hoofdstuk „Meetpraktijk”, op de pagina Meting van de ontvangergevoeligheid.