Afstemming van de diplexer
Afbeelding 1: Frequentiediagram van een gegeven diplexer met een omloopleiding van 19 maal de golflengte in de E-band
De afstemming van de diplexer wordt hier uitgelegd aan de hand van de AN/TPN-24 . Een diplexer werkt het efficiëntst wanneer de afstembare omloopleiding gelijktijdig aan de volgende voorwaarden voldoet:
- de faseverschuiving voor de A-frequentie moet 0° bedragen;
- de faseverschuiving voor de B-frequentie moet 180° bedragen.
De waarden in het diagram worden wiskundig bepaald door de voorwaarde dat dezelfde golfpijplengte voor de ene frequentie een even geheel veelvoud en voor de tweede frequentie een oneven geheel veelvoud van een halve golflengte moet zijn:
| fB = fA· (1 + | 1 | ) | met | fA = frequentie van de eerste zender fB = frequentie van de tweede zender kv = factor van het gehele veelvoud van de golflengte in de golfpijp |
(1) |
| 2·kv |
De frequentieafstand wordt dus door de constructie bepaald. Wanneer het radarstation toch gedwongen wordt met een andere frequentieafstand te werken, zijn hoge verliezen in de diplexer te verwachten, zowel in het zendpad als in het ontvangstpad.
Omdat de berekende frequentieafstand voor deze diplexer zowel boven de A-frequentie voor de B-frequentie als onder de A-frequentie geldig is, is opnieuw een extra filter voor de frequentie (2fA - fB) noodzakelijk.
Conclusie
Dit betekent dat de diplexer alleen aan de vereiste frequentieafstand van 72 MHz voldoet wanneer de omloopleiding exact 19 maal de golflengte van zender A lang is en de werkfrequentie van zender A exact 2 736 MHz bedraagt. Bij alle andere frequenties werkt deze diplexer in meer of mindere mate inefficiënt.
Omdat het zendvermogen pas na de diplexer wordt gemeten, kan een demping van twee tot drie decibel in de diplexer worden gecompenseerd door de magnetronstroom te verhogen. Daardoor blijft deze inefficiëntie meestal onopgemerkt. Dezelfde demping treedt echter ook op in het ontvangstpad. Wanneer slechts de helft van het echosignaal de ontvanger bereikt, zal de bemanning zich alleen afvragen waarom zender B zonder aanwijsbare reden niet het verwachte bereik haalt.
Een oplossing is alleen mogelijk door werkfrequenties toe te wijzen die zijn aangepast aan de karakteristiek van de diplexer. Dat betekent in het onderste deel van de frequentieband een kleinere frequentieafstand dan 72 MHz en in het bovenste deel een grotere frequentieafstand. De fabrikant houdt hiermee al rekening door in de voorschriften toegestane toleranties tot twee megahertz te vermelden. De Duitse grondigheid doet dit voordeel echter weer teniet, wanneer steeds een zo nauwkeurig mogelijke en vooral zogenaamd constante frequentieafstand van 72 MHz wordt voorgeschreven en ingesteld.
Bij een werkfrequentie van zender A van 2 800 MHz zou de efficiëntere frequentieafstand ongeveer 74 MHz bedragen (exact: 2 873,6 MHz). Wanneer zender A echter op 2 708 MHz werkt, is voor zender B de frequentie 2 779,2 MHz het efficiëntst. Alle andere frequenties kunnen eenvoudig met formule (1) worden bepaald, die in verkorte vorm kan worden toegepast als fB= 1,026 fA.
Afbeelding 1: Frequentiediagram van een gegeven diplexer met een omloopleiding van 19 maal de golflengte in de E-band