Atomaire binding
Afbeelding 1: Een typische driedimensionale kristalstructuur.
Atomaire binding
De chemische activiteit van elk atoom wordt bepaald door het aantal elektronen in de buitenste schil. Als deze schil volledig bezet is, is het atoom zeer stabiel en vertoont het slechts weinig neiging zich met andere atomen tot kristallen te verbinden. Atomen waarvan de buitenste schil met acht elektronen is bezet (zie het periodiek systeem der elementen hoofdgroep VIII = edelgassen) zijn chemisch inert. Als zich echter minder dan acht elektronen in deze buitenste schil bevinden, neemt de chemische activiteit van het atoom toe. Sommige atomen vormen kristallen met structuren die kenmerkend zijn voor het betreffende element. Een kristal is een homogeen lichaam dat bestaat uit driedimensionaal en periodiek gerangschikte structuureenheden, het zogenaamde kristalrooster, opgebouwd uit atomen of moleculen van dezelfde stof of hetzelfde element. Afbeelding 1 toont een typische kristalstructuur waarin de atomen door kleine bolletjes worden weergegeven. De staafjes tussen de bolletjes symboliseren de binding tussen de atomen.
Afbeelding 2: Een tweedimensionale weergave van een germaniumkristal.
Silicium en germanium zijn de meest gebruikte halfgeleiderelementen in de elektronica. Beide elementen lijken sterk op elkaar wat betreft hun atomaire structuur en chemische affiniteit en hebben vier valentie-elektronen in de buitenste schil. Germaniumatomen (Ge-atomen) rangschikken zich in een kristalrooster zodanig dat rond elk atoom vier andere Ge-atomen gegroepeerd zijn. Daarbij vormt telkens één bindingselektron van een atoom samen met één bindingselektron van het naburige atoom een elektronenpaar. Deze elektronenparen zorgen voor een sterke binding tussen de Ge-atomen. (Zie afbeelding 2: Eigenlijk zou de regelmatige rangschikking van de Ge-atomen ruimtelijk moeten worden weergegeven. Omdat bij de weergave van de binding alleen de onderlinge ligging van naburige atomen van belang is, volstaat een tweedimensionale afbeelding.) In het kristal worden de bindingselektronen dus gezamenlijk gebruikt om de buitenste schil van de atomen met acht elektronen te vullen.
Afbeelding 2 toont een germaniumkristal in de grondtoestand, waaraan geen warmte-energie is toegevoerd. De Ge-atomen worden weergegeven door grote cirkels, terwijl de kleine cirkels de bindingselektronen voorstellen. Omdat elk atoom in dit kristal aan vier andere atomen is gebonden, zijn er geen vrije ladingsdragers aanwezig. In deze toestand is germanium dus een isolator. Pas wanneer een bepaalde minimale energie wordt toegevoerd (in de vorm van warmte: bij zuiver germanium is dat ongeveer 50°C), worden enkele bindingselektronen uit het kristalrooster vrijgemaakt en komen zij beschikbaar als geleidingselektronen, die zich aanvankelijk nog zonder bepaalde richting door het kristal bewegen.