www.radartutorial.eu www.radartutorial.eu Anteny radarowe

Diplekser

strojona linia obejściowa pierwszy sprzęgacz −3 dB drugi sprzęgacz −3 dB

Rysunek 1: Fragment dipleksera radaru AN/TPN-24 

Pseudokoherentne radary wieloczęstotliwościowe wykorzystujące jako nadajniki kilka oscylatorów dużej mocy (POT) wymagają dipleksera do efektywnej pracy.

Diplekser jest zwrotnicą częstotliwościową, której zadaniem jest odseparowanie dwóch torów o różnych częstotliwościach, czyli dwóch nadajników i dwóch odbiorników, tak aby mogły współpracować ze wspólną anteną. Natomiast duplekser przełącza sygnały o tej samej częstotliwości. Energia każdego nadajnika musi być kierowana do anteny. Odpowiednie sygnały echa muszą być rozdzielane do właściwych odbiorników.

Tłumienie sygnałów w torze przepustowym powinno być możliwie małe, a izolacja pomiędzy obydwoma torami możliwie duża.

Głównymi zaletami dipleksera zbudowanego z odcinków falowodu są duża obciążalność mocą oraz możliwość łatwej zmiany częstotliwości roboczej przez zmianę długości linii obejściowych.

Diplekser niestrojona linia obejściowa (narysowana wyłącznie w celach poglądowych) strojona linia obejściowa pierwszy sprzęgacz −3 dB drugi sprzęgacz −3 dB

Rysunek 2: Zasada działania dipleksera

Diplekser składa się zasadniczo z dwóch sprzęgaczy −3 dB oraz dwóch odcinków falowodu o różnych długościach. Różnicę długości obu torów Δl = l2- l1 należy dobrać tak, aby dla obu częstotliwości uzyskać optymalne dopasowanie mocy. W praktyce linie obejściowe wymiaruje się na długość równą dużej wielokrotności długości fali. Dzięki temu nawet niewielkie różnice faz zostają zwielokrotnione, a filtr uzyskuje węższą charakterystykę przepustową. Powoduje to jednak, że diplekser staje się przepuszczalny również dla kilku innych częstotliwości. Jeżeli częstotliwości te mogą występować w widmie lampy nadawczej, muszą zostać stłumione za pomocą dodatkowego filtru.

Innym powodem stosowania długości będącej wielokrotnością długości fali jest możliwość zmniejszenia ustalonego odstępu częstotliwości pomiędzy częstotliwościami A i B. Ten odstęp częstotliwości jest określony konstrukcyjnie i nie może być później zoptymalizowany przez strojenie.

Szczególnie w radarze AN/TPN-24  strojenie to jest bardzo krytyczne. Częstotliwość pośrednia leży bowiem również w pobliżu odstępu częstotliwości. Z tego powodu StaLo odbiornika B może powodować zakłócenia na częstotliwości A. Jeżeli nie ma już innego rozwiązania, StaLo można przestroić jako oscylator z heterodyną po stronie górnej. W takim przypadku trzeba jednak również odwrócić kierunek obrotów silnika układu AFC przez przelutowanie jego połączeń.