www.radartutorial.eu www.radartutorial.eu Podstawy radiolokacji

Cyrkulatory ferrytowe

Antena
Nadajnik
Antena
Odbiornik

Rysunek 1: Zasada działania cyrkulatora ferrytowego

Antena
Nadajnik
Antena
Odbiornik

Rysunek 1: Zasada działania cyrkulatora ferrytowego

Cyrkulatory ferrytowe

Cyrkulator ferrytowy jest pasywnym, niereciprocznym elementem trójportowym, wykorzystującym namagnesowane materiały ferrytowe w taki sposób, że sygnał wysokiej częstotliwości może opuścić układ wyłącznie przez port, który bezpośrednio następuje po porcie wejściowym.

Za pomocą magnesu trwałego w materiale ferrytowym wytwarzane jest statyczne pole wstępnego magnesowania. Wskutek tego sygnał elektryczny rozchodzi się z różną prędkością w zależności od kierunku propagacji. Po doprowadzeniu sygnału wysokiej częstotliwości do portu 1 jego energia zostaje początkowo podzielona na dwie równe części, które rozchodzą się w przeciwnych kierunkach. W wyniku różnych prędkości propagacji obie połowy sygnału docierają do portu 3 w przeciwfazie, dlatego wzajemnie się znoszą. W porcie 2 obie połowy sygnału są zgodne w fazie i ponownie sumują się do pełnego sygnału.

Idealny cyrkulator ferrytowy, bezstratny i o nieskończenie dużej izolacji, ma następującą macierz rozproszenia:

(1)

Dzięki symetrycznej budowie cyrkulatora ferrytowego można przez odpowiedni wybór portu zawsze określić zdefiniowany kierunek transmisji. Jeżeli do jednego z portów jest podłączona antena, energia nadajnika jest zawsze kierowana do anteny, natomiast sygnały echa są zawsze kierowane do odbiornika.

Rysunek 2: Parametry rozproszenia trójportowego cyrkulatora ferrytowego

Rysunek 2: Parametry rozproszenia trójportowego cyrkulatora ferrytowego

Izolacja cyrkulatora jest tłumieniem wejściowym od portu wyjściowego do portu wejściowego, czyli w kierunku przeciwnym. W cyrkulatorze ferrytowym przedstawionym na rysunku 1, gdy port 1 jest portem wejściowym, występują dwa porty wyjściowe, a zatem także dwie wartości izolacji, które odpowiadają tłumieniu odbiciowemu od portu 3 do portu 2 oraz tłumieniu przejściowemu od portu 2 do portu 1. Gdyby cyrkulator był idealny, a port 2 był doskonale dopasowany, izolacja byłaby nieskończona. Jeżeli port 2 nie jest doskonale dopasowany, izolacja od portu 3 do portu 1 ma wartość skończoną. Najczęstszą przyczyną ograniczonej izolacji jest jednak to, że cyrkulator nie jest idealnie dopasowany, aby umożliwić pracę w szerszym paśmie częstotliwości. W praktyce uzyskuje się wartości izolacji od -20 do -30 dB. Cyrkulatory ferrytowe są często stosowane w urządzeniach radarowych jako dupleksery.

Cyrkulatory ferrytowe mogą być również stosowane jako zabezpieczenie przed odbiciami i są wtedy nazywane izolatorami. W takim przypadku do portu 3 dołącza się odpowiednio dobrany rezystor obciążenia, który przekształca odbitą energię z portu 2 w ciepło, podczas gdy pożądany kierunek przepływu sygnału z portu 1 do portu 2 pozostaje niezakłócony.

Rysunek 4 przedstawia rozmontowany cyrkulator ferrytowy małej mocy. Największą część całkowitej objętości zajmują dwa masywne bloki metalowe, które pełnią wyłącznie funkcję nośną. Ścieżka przewodząca pośrodku jest wykonana z miedzi. Wymiary dobrano tak, aby wraz z powierzchniami bloków metalowych tworzyły impedancję 50 Ω. Dwie płytki ferrytowe mają kształt małych pastylek i są osadzone w krążku ceramicznym. Mechanicznie cała konstrukcja jest utrzymywana wyłącznie przez złącza wysokiej częstotliwości, w tym przypadku typu N. Ponadto wszystkie elementy są ze sobą sklejone, aby ewentualne drgania mechaniczne nie wpływały na działanie.

Rysunek 5 przedstawia cyrkulator ferrytowy radiowysokościomierza PRV-13 . Stałe pole magnetyczne jest tutaj wytwarzane za pomocą elektromagnesu.

Galeria zdjęć cyrkulatorów ferrytowych

Rysunek 3: Cyrkulator ferrytowy na 1030 MHz ze złączami SMA

Rysunek 4: Widok rozstrzelony cyrkulatora ferrytowego

Rysunek 5: Cyrkulator ferrytowy w radiowysokościomierzu PRV-13