Digitaal-analoogomzetter
Afbeelding 1: R2R-netwerk
Digitaal-analoogomzetter
De digitaal-analoogomzetter (DAC) is heel eenvoudig uitgevoerd. In plaats van 8 of 12 bit verwerkt hij meteen 16 bit. De paar extra weerstanden zijn de moeite waard, omdat uitbreiding daardoor eenvoudig mogelijk is. Als de computer slechts 8 of 12 bit beschikbaar stelt, worden de minst significante bits eenvoudig weggelaten en de bijbehorende ingangen van de DAC met massa verbonden.
De daaropvolgende bufferversterker (hier een TL081, omdat die toevallig voorhanden was) moet een versterkingsfactor van iets meer dan 2 tot maximaal 5 hebben, als de VCO slechts 5 volt afstemspanning nodig heeft. Heeft de gekozen VCO een hogere afstemspanning nodig, dan moet de versterkingsfactor worden verhoogd en moet voor de operationele versterker een hogere voedingsspanning worden gekozen.
Aanvankelijk werd alleen voor testdoeleinden een synchrone 16-bits teller opgebouwd met twee 74HC590-schakelingen (zie afbeelding 2). De kristaloscillator kreeg een IC-voet, zodat de frequentie kon worden veranderd. Achteraf bleek deze teller een goede keuze, omdat de IC’s een tri-state-uitgang hebben. Daardoor kan de processor de teller laten tellen, of een 8-bits woord aanbieden dat in een gelijkspanning wordt omgezet. Zo kan naast de zaagtandpuls, die bestaat uit zeer kleine spanningsstappen in het microvoltbereik, softwarematig ook de FSK-modus worden gebruikt, waarbij afwisselend tussen twee spanningen wordt geschakeld.
Bij de tellerschakelingen moet rekening worden gehouden met de fabrikant. Terwijl de HC590-SMD-schakelingen van Texas Instruments nog bij 40 MHz naar behoren werkten, hield het bij de DIL-schakelingen van SGS-Thomson al op bij 33 MHz! Let op: de schakelingen hebben afzonderlijke klokingangen voor de teller en het register. Elke klokingang wordt belast door ten minste 8 poort ingangen. Het kan ook werken als beide klokingangen, zoals gebruikelijk, parallel worden geschakeld. Maar dan alleen bij lagere frequenties, ongeveer 16 tot 20 MHz. Bij hogere frequenties tellen de ingangscapaciteiten op tot storende waarden en wordt de klokflank minder steil, zodat de teller niet meer kan tellen.
In het voorbeeld op afbeelding 2 wordt de maximaal haalbare klokfrequentie beperkt doordat de kristaloscillator alle vier de ingangen van de synchrone tellers via één leiding aanstuurt. Dat vormt een aanzienlijke belasting voor de kristaloscillator. De duur van de zaagtand is daardoor begrensd tot minimaal 250 µs. Voor de meeste toepassingen is dat ruimschoots voldoende. Integendeel, vaak is het beter de klokfrequentie tot slechts 4 MHz te verlagen om meer tijd voor een snelle Fouriertransformatie (FFT) beschikbaar te hebben.