www.radartutorial.eu www.radartutorial.eu Radar Grondbeginselen

Transponder

Figuur 1: Bedieningspaneel van een oudere Standard Mark X-transponder

Transponder

Het secundaire radarsysteem is gebaseerd op de samenwerking van de transponder aan boord van het vliegtuig. De benaming „transponder” is samengesteld uit de woorden „Transmitter” (zender) en „Responder” (antwoordgever). Hij ontvangt ondervragingen, bijvoorbeeld van grondstations, vormt een gecodeerd antwoord en zendt dit rondom uit.

Deze wat oudere transponder, afgebeeld in figuur 1, is waarschijnlijk afkomstig uit een Starfighter F-104G. De code werd ingesteld met de zwarte draaischakelaars. De gele markeringen in de hoeken geven aan dat dit apparaat als referentie-instrument voor onderhoudswerkplaatsen werd gebruikt. Nieuwere transponders hebben een andere constructie, met twee permanent actieve ontvangstkanalen (Diversity-modus). Daarbij bevindt zich één antenne aan de bovenzijde en één aan de onderzijde van het vliegtuig. Aanvullende informatie wordt geleverd door de navigatiesystemen in de Avionics Rack.

Altitude Reporting
(basically enabling
Mode C)
Enables TCAS (when
selected, TAs and
RAs are provided
Transponder
Failure
Indicator
Enter
Mode A
Code
Enter
Flight ID
Self Test
(press)
Traffic
(Auto or
Manual)
TCAS
Range
Source of
Altitude (not
selected Alt)
Select
(Enter)
SPI
Clear

Figuur 2: Mogelijke uitvoering van het bedieningspaneel van een moderne actieve transponder met Mode S-functionaliteit volgens de aanbevelingen van ICAO

Altitude Reporting
(basically enabling
Mode C)
Enables TCAS (when
selected, TAs and
RAs are provided
Transponder
Failure
Indicator
Enter
Mode A
Code
Enter
Flight ID
Self Test
(press)
Traffic
(Auto or
Manual)
TCAS
Range
Source of
Altitude (not
selected Alt)
Select
(Enter)
SPI
Clear

Figuur 2: Mogelijke uitvoering van het bedieningspaneel van een moderne actieve transponder met Mode S-functionaliteit volgens de aanbevelingen van ICAO

De transponder slaat de gegevens uit de Avionics Rack op in 256 verschillende Binary Data Store (BDS)-registers met een breedte van elk 56 bits, die kunnen worden uitgelezen via een ondervraging vanaf een grondstation. Elk register bevat het volledige Mode S-antwoord of de inhoud van een specifiek ADS-B broadcast-bericht. Deze registers worden soms ook Ground Initiated Comm B (GICB)-registers genoemd. Hun inhoud en toepassing zijn vastgelegd in het ICAO-document „Manual on Mode S Specific Services” (Doc 9688). Registers die gedurende een bepaalde tijd niet zijn bijgewerkt, worden automatisch door de transponder gewist. De registers hebben een tweecijferig hexadecimaal adres; zo bevat BDS 05h (in sommige publicaties aangeduid als BDS 0,5) de actuele GPS-positie voor de Squitter-modus. Enkele van deze registers zijn weergegeven in tabel 1.

RegisterInhoud
BDS 01hData Link Capability Report
BDS 02hAircraft Identity
BDS 03hACAS Resolution Advisory
BDS 04hSelected Vertical Intent parameters (Bit 28…40: Barometric Pressure Setting)
BDS 05hExtended Squitter Airborne Position
BDS 06hExtended Squitter Surface Position
BDS 07hExtended Squitter Status (transmitted only in reply to interrogation)
BDS 08hExtended Squitter A/C Id & Category
BDS 09hExtended Squitter Airborne Velocity
BDS 0AhExtended Squitter Event Report
BDS 61hExtended Squitter Emergency/Priority Status (transmitted once per second during an emergency)
BDS 65hAircraft Operational Status

Tabel 1: Inhoud van enkele geselecteerde BDS-registers

Down-
converter
A/D-
converter
Monitor
Single-Chip-Processor
Power
Amplifier
Waveform-
generator
Tastatur
external sensors
Local-
oscillator

Figuur 3: Blokschema van een moderne transponder

Down-
converter
A/D-
converter
Monitor
Single-Chip-Processor
Power
Amplifier
Waveform-
generator
Tastatur
external sensors
Local-
oscillator

Figuur 3: Blokschema van een moderne transponder

Down-
converter
A/D-
converter
Monitor
Single-Chip-Processor
Power
Amplifier
Waveform-
generator
Tastatur
external sensors
Local-
oscillator

Figuur 3: Blokschema van een moderne transponder