Odcinki linii transmisyjnych
Rysunek 1: Przebieg prądu i napięcia na przewodzie
Rysunek 1: Przebieg prądu i napięcia na przewodzie
Rysunek 2: Przewody odgałęzione jako elementy dystansowe
Odcinki linii transmisyjnych
W technice wysokiej częstotliwości do celów dostrajania stosuje się zazwyczaj odcinki linii transmisyjnych o dostosowanej długości. Takie odcinki linii transmisyjnej mogą być podłączone równolegle do przewodu i są wtedy nazywane odgałęzieniami typu stub lub stroikiem. Dostosowanie długości jest dostosowaniem do długości fali, która ma być przesyłana.
Odcinki linii transmisyjnej są celowo niedopasowane: oznacza to, że nie są one zakończone rezystancją o wielkości impedancji przewodu, ale są albo zwarte, albo pozostawione otwarte.
Zwarcie oznacza, że w tym miejscu rezystancja jest bliska zeru lub równa zeru, a zatem napięcie mierzone w tym punkcie również jest równe zeru, ale przepływa maksymalny prąd. W przypadku otwartej linii prąd nie może przepływać, ale napięcie osiąga w tym miejscu swoją maksymalną wartość. W przypadku fali o wysokiej częstotliwości na tym przewodzie fala jest całkowicie odbijana w takich nieprawidłowo dopasowanych miejscach. Interferencja fali wychodzącej z falą powracającą powoduje powstanie fali stojącej. Wzdłuż przewodu można teraz wielokrotnie mierzyć to maksymalne (lub w przypadku zwarcia: minimalne) napięcie w odległości połowy długości fali od tego niedopasowania.
Jeśli odległość wynosi tylko jedną czwartą długości fali, stosunek ten ulega odwróceniu. Maksymalne napięcie w miejscu niedopasowania (otwarta linia) wynosi w tym miejscu zero, natomiast prąd jest maksymalny. Jeśli niedopasowanie jest zwarciem, prąd w tej odległości wynosi zero, ale napięcie jest maksymalne.
Zgodnie z prawem Ohma R = U / I można obliczyć rezystancję na podstawie obu wartości. Jeśli napięcie wynosi zero, to rezystancja również wynosi zero; jeśli prąd wynosi zero, to mamy dzielenie przez zero: rezystancja dąży do nieskończoności. Przewód o dopasowanej długości odwrócił teraz na przykład zwarcie w jego przeciwieństwo: przekształcił je w otwarty przewód.
Przykłady zastosowań
- Takie odcinki linii transmisyjnej mogą być wykorzystywane jako część filtrów, które preferują określone częstotliwości: mianowicie te, dla których obliczony stosunek długości odcinka linii transmisyjnej do długości fali jest dokładnie zgodny. Na przykład w długości ¾ λ po zwarciu mają one bardzo wysoką rezystancję i mają niewielki wpływ na sygnał. Jednak dla sąsiednich częstotliwości ta sama długość może oznaczać ½ λ. Takie częstotliwości są wtedy silnie tłumione na tym przewodzie.
- Przewody dwużyłowe muszą mieć określoną odległość między przewodami, aby impedancja była prawidłowa. Jeśli takie elementy dystansowe są umieszczone bezpośrednio między przewodami, muszą być dobrze izolowane, aby nie tłumić sygnału. Jeśli zamiast tego zastosuje się odgałęzienie typu stub (jak pokazano na rysunku 2), przekształcają one zwarcie na dolnym końcu w połączenie o niemal nieskończonej rezystancji – a więc o bardzo dobrej izolacji.