Monolitik Mikrodalga Tümleşik Devre Teknolojisi (MMIC)
Resim 1: MMIC teknolojisi ile üretilmiş GaAs-MeSFET güç modülü
Monolitik Mikrodalga Tümleşik Devre Teknolojisi (MMIC)
Monolitik Mikrodalga Tümleşik Devre teknolojisi (Monolithic Microwave Integrated Circuit, MMIC) bir monokristal altkatman (substrate) üzerine aktif ve pasif aygıtların yerleştirilmesinde kullanılan bir teknolojidir. Bu devreler oldukça yüksek bir sınır frekansında çalıştırılabilirler.
GaAs-MESFET ler sıkça radar aygıtlarındaki katıhal yüksek güç yükselteçlerinde kullanılır.
| Teknoloji | Kullanım alanı | Durum | Notlar |
|---|---|---|---|
| Silisyum- iki-kutuplu ve CMOS | <6 GHz | Oldukça gelişmiş, piyasadan temini kolay, CAD desteği iyi. | BJT: yüksek kazançlı, küçük toleranslı, Silisyum-altkatman: dielektrik kayıpları çok fazla, özel sipariş MMIC lerde yüksek maskeleme maliyeti. Analog ve sayısal devrelerin beraber bulunduğu yerler için uygun. |
| Silisyum-germanyum- iki-kutuplu (Si-Ge) | <10 GHz | Çok kısa zamanda yüksek seviyeye geliştirildi. CAD-desteği üzerinde çalışılıyor. | Çok karmaşık, masraflı bir işlem. Analog ve sayısal devrelerin beraber bulunduğu yerler için uygun. |
| GaAs-MESFET | <10 GHz | Oldukça gelişmiş, özel sipariş MMIC lerin piyasadan temini kolay. CAD desteği iyi. | Basit teknoloji: Az sayıda özel siparişler için bile uygun fiyat. Güç yükselteçleri için uygun. |
| GaAs-farklı iki-kutuplu transistörler (HBT) | <20 GHz | Piyasaya sunuldu. CAD- desteği üzerinde çalışılıyor. | Hızlı sayısal devreler, osilatörler ve güç yükselteçleri için uygun. |
| İndiyum-Fosfit- HEMT (InP) | <100 GHz | Piyasaya sunuldu. CAD desteği üzerinde çalışılıyor. | InP-HEMT: mm dalga boyunda ki küçük işaretler ve düşük gürültü seviyesi için en iyisi. |
| İndiyum-Fosfit- HBT (InP) | <230 GHz | Piyasaya sunuldu. | Hızlı sayısal devreler için uygun. |
| Galyum nitrür HEMT (GaN) | <400 GHz | Aktif antenlerin gönderme/alma modüllerinde kullanılır. | Daha az yer gerektiren en iyi güç ve gürültü özellikleri. |
Çizelge 1: MMIC-teknolojilerine toplu bakış
Tipik olarak, güç transistörleri gibi ayrık yarı iletken cihazlar, sorun yaşamadan paralel olarak bağlanamaz. İletkenliklerindeki küçük farklılıklar, bir transistörün baskın hale gelmesine, daha fazla ısınmasına, daha iyi iletkenlik göstermesine ve sonunda arızalanmasına neden olabilir. Ancak, bu transistörler aynı monolitik substrat üzerinde yüksek hassasiyetle üretilirse, tüm transistörler tutarlı özelliklere sahip olur. Bu, paralel bağlantıların uygulanabilir olmasını sağlar.
p-malzemesi
n-malzemesi
bölge
bölge
bandı
bandı
Resim 2: Tünel diyotun bant modeli.
p-malzemesi
n-malzemesi
bölge
bölge
bandı
bandı
Resim 2: Tünel diyotun bant modeli.
Galyum arsenit (GaAs)
Galyum arsenit (GaAs), galyum ve arsenik elementlerinin ikili bir bileşiğidir ve bu nedenle önemli bir Ⅲ-Ⅴ yarı iletken malzemedir. Ⅲ-Ⅴ yarı iletken, periyodik tablonun Ⅲ grubundan bir element (örneğin bor, alüminyum, galyum, indiyum) ve Ⅴ grubundan bir element (örneğin nitrojen, fosfor, arsenik, antimon) içeren bir bileşik yarı iletken olarak tanımlanır. Daha büyük enerji bandı aralığı nedeniyle (bkz. Şekil 2), GaAs cihazları aşırı ısınmaya nispeten duyarsızdır ve özellikle yüksek frekanslarda, elektronik devrelerde silikon cihazlara göre daha az gürültü üretme eğilimindedir.
Yüksek gücü ve geniş frekans aralığı ile galyum arsenit, aktif antenlerdeki gönderici- ve alıcı modüllerinde güç amplifikatörleri için entegre MMIC devrelerinde veya pasif antenli vericilerde amplifikatör modülleri olarak kullanılır. Seri üretim, başlangıçta çok yüksek olan fiyatı düşürmüştür, böylece bu devreler mobil iletişimde de kullanılabilmektedir.
Bild 3: MESFET in GaN-Technologie mit abgenommener Abdeckung
Galyum nitrür (GaN)
Galyum nitrür (GaN), galyum ve nitrojenin ikili bir bileşiğidir. Aynı zamanda geniş bant aralığına sahip bir Ⅲ-Ⅴ yarı iletkendir ve geleneksel silikon MOSFET’lerden ve bipolar transistörlerden daha yüksek güç yoğunluğu ve daha iyi verimlilik sağlar. GaN, saf silikondan daha verimli bir şekilde elektrik iletir, güç kaybını azaltır ve soğutma bileşenlerine olan ihtiyacı en aza indirir. Daha küçük bir alana daha fazla güç sığdırarak daha küçük ve daha hafif sistemler oluşturulmasını sağlar.
GaAs teknolojisi ile fotovoltaik modüllerin üretilmesi ve DC-AC güç dönüştürücülerinde GaN tabanlı devrelerin kullanılmasıyla fotovoltaik sistemlerde özellikle yüksek verimlilik elde edilir.
Yazar: Christian Wolff, Almanca metinden çeviri: Zafer Yener