Echa zakłócające radaru meteorologicznego
od budynków
fal
(superrefrakcja)
b) po filtracji
Rysunek 1: Obraz radarowy z różnymi rodzajami ech zakłócających
od budynków
propagacja fal
(superrefrakcja)
b) po filtracji
Rysunek 1: Obraz radarowy z różnymi rodzajami ech zakłócających
od budynków
propagacja fal
(superrefrakcja)
b) po filtracji
Rysunek 1: Obraz radarowy z różnymi rodzajami ech zakłócających
Echa zakłócające radaru meteorologicznego
Nie każde echo radarowe na wyjściu odbiornika jest pożądane. Istnieje wiele sygnałów, które – zależnie od przeznaczenia radaru – stanowią jedynie zakłócenia. W języku angielskim przyjął się dla nich termin „Clutter”. Pojęcie to dzieli się między innymi według pochodzenia na „Ground Clutter”, czyli echa zakłócające pochodzące od nieruchomych obiektów znajdujących się na powierzchni ziemi, oraz „Weather Clutter” – dla radarów kontroli ruchu lotniczego i obrony powietrznej echo od chmur również stanowi rodzaj zakłócenia.
Niektóre przyczyny występowania ech zakłócających to:
- Owady (a dokładniej ich roje – wystarczy pomyśleć o szarańczy wędrownej!).
Szczególnie w dolnych warstwach atmosfery owady mogą powodować powstawanie ech radarowych. Może to być również bardzo użyteczne, ponieważ dostarczają one informacji o słabych wiatrach, takich jak lekka bryza morska. Echa zakłócające od owadów występują zazwyczaj tylko w pobliżu radaru meteorologicznego. - Suche turbulencje powietrza w warstwie granicznej
(zjawisko to można wykryć głównie dzięki echom zakłócającym pochodzącym od owadów
i ptaków)
W szczególnych warunkach w najniższych kilkuset metrach atmosfery mogą występować „suche pęcherze termiczne” unoszącego się ciepłego i wilgotnego powietrza. Często tworzą one długie „wały”. Są bardzo trudne do wykrycia (chyba że ponownie pojawią się echa zakłócające od owadów i ptaków). - „Sea Clutter”. (echa zakłócające od celów stałych na morzu)
Przy określonych warunkach wiatrowych (oraz innych warunkach atmosferycznych) strome fale mogą odbijać energię elektromagnetyczną z powrotem do radaru; zjawisko to jest znane jako „Sea Clutter”. „Sea Clutter” może mieć niewielką lub bardzo dużą refleksyjność i obejmować stosunkowo rozległe obszary. Ponieważ częstotliwości Dopplera fal i wiatru nakładają się na siebie, wyznaczanie prędkości na podstawie częstotliwości Dopplera może być utrudnione. „Sea Clutter” jest powodowany przez refrakcję atmosferyczną, a warunki klimatyczne w pobliżu wybrzeża szczególnie sprzyjają jego występowaniu. - Statki.
A pośród tego „Sea Clutter” pojawiają się również echa wszystkich statków znajdujących się na morzu! - Stada ptaków wędrownych.
Oczywiście echa radarowe od stad ptaków wędrownych pojawiają się również na ekranach systemów radarów meteorologicznych (zjawisko to dawniej często nazywano „echem aniołów”). Echa od stad ptaków mogą być w meteorologii radarowej bardzo uciążliwe. Wystarczy jeden ptak na metr sześcienny, aby powstało silne, poruszające się echo radarowe. W okresach migracji zakłócenia te mogą być bardzo poważne. W radarach Dopplera zmierzona prędkość radialna stad ptaków wędrownych stanowi odrębną kategorię. - Anomalna propagacja fal.
W określonych warunkach atmosferycznych współczynnik załamania w poszczególnych warstwach powietrza może zmienić się w taki sposób, że fale elektromagnetyczne nie rozchodzą się już po liniach prostych. Zjawisko to jest znane jako anomalna propagacja fal i zostało szczegółowo opisane w rozdziale Propagacja fal. - Paski folii metalowej (Chaff).
Wojskowy system walki elektronicznej (EW), w którym do atmosfery rozprasza się dużą liczbę silnie odbijających cząstek (paski folii aluminiowej lub metalizowane włókna szklane). Tworzą one rozległe chmury silnie odbijającego materiału i powoli opadają w kierunku ziemi. Ta forma zakłóceń ma utrudniać wykrywanie samolotów bojowych. - Statki powietrzne
Tak jak róża w polu zboża jest chwastem, tak echa od statków powietrznych są dla radaru meteorologicznego jedynie echami zakłócającymi. - Zakłócenia powodowane przez
radom.
Radom z zasady zwiększa ogólny poziom szumów. Echo użyteczne jest ogólnie tłumione, a na osłonie radomu pojawiają się dodatkowe odbicia, które prowadzą do interferencji. - itd.