www.radartutorial.eu www.radartutorial.eu Radar Temelleri

Radar Ekranındaki Parazit Yankılar

Meteorolojik
yankılar
Yerden
parazit
yansımalar
Hedefler

Resim 1: Bir Hava Trafik Kontrol Radarının PPI-ekranında hedeflerin ve parazit yankıların görüntüsü

Meteorolojik
yankılar
Yerden
parazit
yansımalar
Hedefler

Resim 1: Bir Hava Trafik Kontrol Radarının PPI-ekranında hedeflerin ve parazit yankıların görüntüsü

Radar Ekranındaki Parazit Yankılar

Parazit yankılar (clutter), algılanması istenilmeyen, fakat radar tarafından algılanan ve ekranda görüntülenen işaretlerdir. Bunlar aynı zamanda gerçek hedeflerin algılanma olasılığını da azaltırlar. Parazit yankıların temel tipleri şöyle sıralanabilir:

Karmaşık ve masraflı, örneğin Doppler- etkisi gibi yöntemleri kullanarak, bu istenmeyen yankıların olumsuz etkisini azaltmak mümkündür. Bu işlemde kullanılan devreler „Hareket Eden Hedef Gösterge“ (Moving Target Indication, MTI) veya „Hareketli Hedef Seçme“ devreleri olarak adlandırılırlar ve iki ya da daha fazla dönem sapmaları arasında meydana gelen yankıları karşılaştırırlar (Darbe Çiftinin İşlenmesi).

Resim 2: Denizden parazit yankılarının bir PPI-ekrandaki görüntüsü

Resim 2: Denizden parazit yankılarının bir PPI-ekrandaki görüntüsü

Denizden parazit yankılar

Denizden parazit yankıları (Sea-Clutter) denizde fırtınalarda meydana gelen dalga tepelerinden kaynaklanır. Fakat bu „dalga dağlarının“ yerleri karasal hedefler gibi sabit değildir. Yani, deniz yankıları, zaman içinde „uzaklaşırken“, yer yankıları sabit kalırlar. Bu yankılar rüzgâr sayesinde ayrıca bir Doppler hızı da edinirler. Bu yüzden, aynı anda menzil kayıplarını göze almaksızın Hareket Eden Hedef Gösterge Sistemi (Moving Target Indication, MTI System) ile bu parazitlerin yok edilmesi mümkün olamamaktadır.

Yandaki resimde rüzgârın yaklaşık 310° (Kuzeybatı) ya da zıt yönden estiği bir deniz parazit yankısının ekrandaki görüntüsü verilmektedir. (Ancak, ekranda Doppler frekansının pozitif ya da negatif değerli olduğunu anlamanın imkânı yoktur. Bir PPI- ekrandaki özgün görüntü ancak uzun bir süre yoğunca izlenirse, parazit noktalarının kayması sezilebilir ve buradan Doppler frekansın pozitif ya da negatif işaretini tayin etmek mümkün olur.)

Eğer dalgaların radyal hızları oldukça küçük ise bu bölgedeki denizden parazit yankılar Hareket Eden Hedef Gösterge Sistemi ile iyice „temizlenir“.

Sabit hedeflerin haritası

Bir zamanlar, operatör ya da „radyo ile yer belirleyici“ PPI-ekran başına oturur ve bu yöntemi uygularlardı. Şimdi artık bu yönteme sadece diğer tüm parazitten korunma aygıtlarının arızalanması durumunda başvurulmaktadır: Operatör, en azından parazit yansıma bölgesindeki bir hedefi ayırt edebilmek için radar istasyonu etrafındaki parazit yansıma haritasını ezbere bilmek zorunda idi.

Parazit haritalamada istatistiksel yöntemler

Sabit hedeflerin bu parazit yansıma haritası aynı zamanda bilgisayarla da denetlenebilir. Her bir azimut açısı ve oradaki menzil hücresi için yankı işaretinin genlik değerleri birer kelime biçiminde belleğe kaydedilir ve gelen veri ile kaydedilmiş veri karşılaştırılır ve arasında bir fark varsa ancak o zaman radar ekranında görüntülenir. Güçlü bilgisayarların kullanılması ile bu yöntemle yerden parazit yankılarının bastırılması çok etkili bir araç haline gelmiştir.