Radartutorial .eu

Meteoroloji Radarları Parazit Yansımaları

Alıcı çıkışında her radar yansıma sinyalinin varlığı arzu edilmez. Her birinin amacına yönelik olarak ölçümleri yapılan, ama sadece parazit etkisi bulunan bir çok sinyal vardır. Bunu adlandırmak için İngilizcede „Parazit yansıma (clutter)” kavramı yerleşmiştir. Bu kavram kendi arasında kaynağına bağlı olarak; toprak üzerinde bulunan sabit hedeflerden kaynaklanan „yerden parazit yansımalar” ve bulutlardan kaynaklanan uçuş güvenlik ve hava savunma radarları için bir gürültü teşkil eden "havadan parazit yansımalar" gibi sınıflara ayrılır.

Bu parazit yansımaların nedenleri şunlar olabilir:

• Böcekler (bunların çok sayıdaki sürüleri - sürü denilince aklımıza sadece göçmen çekirgeler gelir!).
  Özellikle alçak hava katmanlarında böcekler bir radar yansıması üretebilirler. Bu böcek sürüleri denizden esen meltem gibi bir hafif rüzgarın varlığını da algılamak bakımından faydalı da olabilir. Böcek parazit yansımaları en çok meteoroloji radarının yakın çevresinden kaynaklanır.
• Sınır katmanlarında ki kuru hava türbülansları (bu olay esas olarak böceklerden ve kuşlardan kaynaklanan parazit yansımaların alındığında anlaşılabilir).
  Kesin olarak belirlenmiş koşullar altında, yükselen sıcak nemli hava atmosferde ki en alttaki bir kaç yüz metreye çıktığında „kuru ısıl kabarcıklar” meydana getirebilir. Bunlar sıkça uzun „türbülansların” oluşmasına yol açarlar ve algılanmaları oldukça zordur. (Yine böceklerden ve kuşlardan kaynaklanan yansımalar olmazsa varlıklarını algılayamayız.) Bu yüzden bu bir fenomen olarak adlandırılır.
• „Denizden parazit yansımalar”. (dalgalı denizdeki sabit hedeflerden gelen parazit yansımalar)
  Rüzgarın belirli durumlarına bağlı olarak (ve keza diğer atmosferik koşullara da bağlı olarak) yukarı yükselen dalgalar elektromanyetik enerjiyi yansıtabilirler; bu fenomen „denizden parazit yansıma” olarak adlandırılır. „Denizden parazit yansıma” orta seviyenden kuvvetli seviyeye kadar değişen bir yansıtırlık yeteneğine sahiptir ve nispeten denizde geniş alanlarda etkili olurlar. Dalgaların ve rüzgarın Doppler frekans kaymalarının örtüşmesi nedeniyle hızların Doppler frekans tekniği ile hesaplanması çok karmaşıklaşır. „Denizden parazit yansıma” atmosferik kırılma nedeniyle meydana gelir, ve hava şartları kıyıya yakın yerler bunun için çok elverişlidir.
• Gemiler
  Ve „denizden parazit yansımalara” tam ortasında geçmekte olan gemilerden gelen yansımalarda eklenir!
• Göçmen kuş sürüleri
  Mantıklı: Kuş sürülerine ait radar yansımaları meteoroloji radar sisteminin ekranında gözükür (bu fenomen sıklıkla „hayalet yansıma” olarak adlandırılır.). Kuş sürülerinin yansımaları meteoroloji radarcılığında sıkıntı yaratan bir konuya dönüşebilir. Böylesine hareketli ve büyük bir radar yansımasının olabilmesi için beher metreküp hacim içinde bir adet kuşun bulunması yeterli olabilmektedir. Kuşların göç mevsiminde parazit etkileri oldukça ciddi olabilir. Göçmen kuş sürülerinin konumlarının tespitinde Doppler radar yöntemleri kullanarak ölçülen radyal hızları kendilerine özgü ayrı bir sınıfta yer alırlar.
• Kuraldışı dalga yayılımı
  Belirli atmosferik koşullar altında bireysel hava katmanların kırılma katsayısı öylesine değişir ki, elektromanyetik dalgalar artık düz olarak yayılamazlar. Bu olay kuraldışı dalga yayılımı olarak adlandırılır ve konu ayrıntılı olarak Dalgaların Yayılması adlı bölümde ele alınmıştır.
• Saman (Chaff)
  Elektronik askeri savaş sistemlerinde çok sayıda, ama çok küçük boyutlu, kuvvetli yansıtırlığa sahip parçacıklar (alüminyum yaprak şeritler veya buharlaştırılmış metalik fiberglas) havaya saçılırlar. Bunlar yüksek yansıtırlığa sahip bulutlar gibi yayılırlar ve yeryüzüne doğru süzülürler. Bu tür parazit biçimleri savaş uçaklarının yerlerinin belirlenmesini zorlaştırır.
• Uçaklar
  Nasıl buğday tarlasında ki bir gül, bir yabani ot gibi addedilirse, uçaklardan gelen yansımalarda bir meteoroloji radarı için yine bir „yabani ot” gibi kalır.
• Radom (Küre biçimli radar mahfazası, „Radar Dome”) gürültüsü: Genel olarak bir radomdan geçen sinyallerin gürültüleri artar. Kullanılabilir yansıma genellikle zayıflar ve radom mahfazası içinde girişimlere yol açan ilave yansımalar meydana gelir.
• vb...