www.radartutorial.eu Radar Temelleri

Yama- ya da mikro şerit anten

Resim 1: Bir basit yama-antenin kesiti

Resim 1: Bir basit yama-antenin kesiti

Yama- ya da mikro şerit anten

Bir yama – ya da mikro şerit anten geniş yayın çizgeli bir dar bantlı antendir. Bu anten yüzeysel bir geometriye sahiptir. En basitinden bu anten, uzunluğu yaklaşık dalga boyunun yarısı olan, metal yüzeyi yarı-dalga dipol anten benzeri çınlayıcı gibi çalışan bir antendir. Bir yama-anten bir dielektrik tabakanın iki yüzüne metal tabakanın kaplandığı bir yüzünün toprağa bağlı olduğu, diğer yüzüne ise yamanın işlenmesi ile imal edilen bir antendir. Dolayısıyla bir yama antenin tasarımı ve üretimi çok kolaydır. Bazı yama-antenler bir dielektrik tabakaya değil toprağa bağlı metal plakanın üzerine monte edilen yalıtkan ara tutucu parçalara üzerine konularak üretilirler. Bu tür yapı mekanik olarak daha zayıftır, ancak bant genişliği daha büyüktür. Yama antenler UHF-bandından 100 GHz bandına kadar olan frekans aralığında çalışacak şekilde yapılırlar.

En çok kare, dikdörtgen biçimleri kullanılır, bununla beraber dairesel ve eliptik biçim de mümkündür. Şeklin biçiminin seçiminde herhangi bir kısıtlama bulunmamaktadır. Pratikte herhangi bir sürekli biçim mümkündür. Yama antenlerin mekanik yapısı sağlamdır, örneğin bir otonun kavisli yüzeyine bile uygulanabilir. Sıkça uçakların ya da uzay araçlarının yüzeyine ya da mobil iletişim aygıtlarına monte edilebilir. Bu antenler her türlü polarizasyon türü ile çalışabilirler ve farklı noktalardan beslenebilirler.

Resim 2: X-bandında FMSD-radarı gibi çalışan bir gemi yöngüdüm radarının yama antenlerden meydana gelen bir anten grubu

Üstünlükleri
  • Çok yüksek konumlama hassasiyeti: Üretim fotografik indirme yöntemiyle yapılır.
  • Başka aygıtlara kolaylıkla takılabilir.
  • Küçük boyutu taşınabilir cihazlara takılabilir.
  • Grup antenler gibi yama antenlerde iyi bir yönlülük sağlarlar.
  • Bu grup antenler, tek bir antenle gerçekleştirilmesi mümkün olmayan karmaşık biçimli bir anten çizgesi sağlar.
  • Bu grup antenler eğer faz kaydırıcılar ya da PIN-diyot anahtarlarıyla ile donatılmışsa ışıma demetini saptırabilir.

Resim 2: X-bandında FMSD-radarı gibi çalışan bir gemi yöngüdüm radarının yama antenlerden meydana gelen bir anten grubu

Resim 2: X-bandında FMSD-radarı gibi çalışan bir gemi yöngüdüm radarının yama antenlerden meydana gelen bir anten grubu

Sakıncaları
  • Çok küçük bant genişliği (%1); mobil telefonlar için %8.
  • Düşük verimlilik, özellikle uyarlana bilemeyen antenler için.
  • Işıma açıklığı (aperture) ya da yaklaşımlı bağlaştırma gibi besleme tekniklerinin uygulanması zordur.
  • Besleme hatlarının bir yama antende olduğu gibi antenin aynı yüzeyinde bulunması anten dizisi büyüdükçe verimliliği kötüleştirir.

Mikro şerit antenler ilk defa 80 li yıllarda ortaya çıktı. İlk uygulamalar pahalılık faktörünün (özellikle kayıpsız dielektrik malzeme) önemli olmadığı askeri alanda oldu. 90 lı yıllardan itibaren bu teknolojinin ucuz sürümü telsiz iletişim cihazlarında uygulanmaya başlandı. Bir mikro şerit dizi antenin başarımı bir yansıtıcı antenden her zaman daha azdır.

Yama-antenler
  • Genellikle düşük yönlülük isteyen uygulamalarda tercih edilir;
  • Verimliği düşüktür;
  • Eğer besleme için daha büyük bir ağ gerekirse, verimlilik daha da kötüleşir;
  • Faz kaydırıcı devrelerle elektronik olarak saptırılabilir;
  • Foto kimyasal üretim yöntemleriyle hassasiyetle üretilebilmesi mümkündür;
  • Besleme koaksiyel kablo ya da yaklaşımlı bağlaştırıcı ile yapılır.
Yansıtıcı antenler
  • Çok yüksek yönlülük istenen uygulamalarda kullanılır;
  • Yüksek verimlilik;
  • Işıyıcı tutan kollardan gelen gölgeleme sıkıntı yaratır;
  • Mekanik yatay açıda dönme ve dikey açıda inme-kalkma;
  • Özellikle pürüzlü yansıtıcı yüzeyi nedeniyle hassasiyetin kötüleşmesi;
  • Başka antenler tarafından beslenebilir (dipol antenler, monopol antenler, açıklık-ışıyıcıları vs.).