www.radartutorial.eu www.radartutorial.eu Radar Temelleri

Yuvarlak ve Eliptik Dalga Kılavuzları

Resim 1: Bir eliptik bükülgen dalga kılavuzu

Resim 1: Bir eliptik bükülgen dalga kılavuzunun kesiti

Yuvarlak ve Eliptik Dalga Kılavuzları

Yuvarlak ve eliptik dalga kılavuzları adlarını kesitlerinin biçiminden almaktadır. Günümüzde UHF bandındaki daha uzun dalga boylu uygulamalarda daha ziyade dikdörtgen kesitli dalga kılavuzları kullanılmaktadır. Daha yüksek frekans bantlarındaki kısa bağlantılar sıkça sadece bunlarla yapılır.

Yüksek frekanslı sistemlerde kullanılan yuvarlak dalga kılavuzları daha ucuzdur, ancak işlenmesi karmaşıktır. Yuvarlak dalga kılavuzu hesapları eliptik dalga kılavuzları gibi yapılır, sadece hesaplama sırasında a = b alınmalıdır.

Sınır dalga boylarının (cut-off wave lengths) hesabı oldukça karmaşıktır. Fakat bir görsel genel kuralla eliptik dalga kılavuzunun kendi ölçülerindeki elektriksel eşdeğerli bir dikdörtgen tipi dalga kılavuzunun iki katı büyüklüğünde olduğu saptanabilir. Bükülgen eliptik dalga kılavuzunun en öne çıkan üstünlüğü bunların çok büyük metrajlarda makaralara veya kablo tamburlarına sarılarak nakledilebilmesidir. Eliptik tip dalga kılavuzlarının bükülebilme yarıçapları yuvarlak tiplere göre daha azdır.

Resim 2: Eliptik dalga kılavuzunda elektrik alanı

Resim 2: Eliptik dalga kılavuzunda elektrik alanı

Modun adı, dikdörtgen dalga kılavuzundaki karşılık gelen modun adından farklıdır. Bir eliptik dalga kılavuzunda hem kosinüs-eliptik HCm,n hem de sinüs-eliptik HSm,n dalgalar ortaya çıkabilir. Genel olarak „m” sayısı geniş kenarda, „n” sayısı ise dar kenarda kaç adet alan kuvveti maksimumu olduğunu belirtir. Bir H21-dalgasının alan kuvvetinin maksimumlarının iki adedi geniş kenarda, bir adedi ise dar kenardadır. Bir yuvarlak dalga kılavuzunun temel dalgası (fundamental wave) HC11 olarak adlandırılır.

Yatay polarizasyon
sondası
Dikey polarizasyon
sondası (arkadaki)
Sondalar arasında
kısa devre için posta

Resim 3: Bir LNB deki yuvarlak dalga kılavuzu

Yatay polarizasyon
sondası
Dikey polarizasyon
sondası (arkadaki)
Sondalar arasında
kısa devre için posta

Resim 3: Bir LNB deki yuvarlak dalga kılavuzu

Yuvarlak dalga kılavuzlarının kullanıldığı yerler:

Resim 3.de plastik koruyucu kılıfı çıkartılmış bir LNB içindeki yivli ışıma elemanı görülmektedir. Burada dikkate değer nokta, iki adet E-sondası arasındaki bir kısa-devre postasıdır. Resim büyütülmesi ile bu kısa devre postası arkasında kalan yatay polarizasyonlu E-sondasını görebilmek mümkündür. Dikkat: Buradaki LNB nin düz alandaki görüntüsüdür, montaj sırasında LNB 90° döndürülür.

Daha fazla bilgi için: M. Schneider, J. Marquardt: Mode Matching Method for the Calculation of Steps between Rectangular and Elliptical Waveguides, Archiv für Elektronik und Übertragungstechnik (AEÜ), Vol. 50 (1996), Nr. 6, pp. 375-383